Eén van de stellingen in de enquête luidde dat dorpshuizen minder afhankelijk moeten worden van subsidies en meer commercieel moeten werken. Dat idee stuit op aanzienlijke weerstand — en wel in alle kernen van de gemeente. Toch verschilt de intensiteit van die weerstand merkbaar per kern.

Leenderstrijp: hoogste weerstand, nul twijfelaars

In Leenderstrijp is de weerstand procentueel het grootst van de hele gemeente: 67 procent van de respondenten is het oneens met de stelling. Wat de resultaten in deze kern extra opmerkelijk maakt, is dat niemand — letterlijk 0 procent — aangaf geen mening te hebben. Iedereen nam stelling, in de ene of de andere richting. Dat duidt op een gemeenschap die het dorpshuis ziet als een zaak van groot persoonlijk belang, waarover men zich niet onbetuigd laat.

Sterksel: ‘nadrukkelijker oneens’

Ook in Sterksel is de stemming duidelijk: 65 procent van de inwoners wijst een commerciëlere aanpak af, tegenover 23 procent die de stelling steunt. De onderzoekers tekenen daarbij aan dat inwoners in Sterksel „nadrukkelijker oneens” zijn met deze koers voor hun gemeenschapsvoorzieningen. In de toelichting bij de resultaten wordt benadrukt dat het dorpshuis in deze kleinere kern fungeert als sociale spil — een rol die inwoners niet willen zien verdwijnen onder druk van commerciële overwegingen.

Leende: De Schammert ‘van en voor alle burgers’

In Leende schaart 55 procent van de respondenten zich tegen de stelling; 31 procent is er voorstander van. In de open antwoorden wordt met name dorpshuis De Schammert bij naam genoemd. Inwoners stellen dat dit voorziening „van en voor alle burgers” moet zijn en waarschuwen dat een commerciële aanpak het gebruik te duur zal maken. Het sentiment sluit aan bij een bredere zorg die in meerdere kernen doorklinkt: dat de drempel voor verenigingen en gewone burgers omhooggaat als de exploitatie meer marktgericht wordt ingericht.

Heeze: minste weerstand, maar nog altijd een meerderheid tegen

In de grootste kern van de gemeente is de verdeling het kleinst: 49 procent is het oneens met de stelling, 35 procent is het er wel mee eens. Relatief gezien is het draagvlak voor commercialisering in Heeze het grootst van de gemeente, maar ook hier geldt dat de tegenstanders de boventoon voeren.

Verenigingen in de knel

Uit de open vragen in de enquête rijst een consistent beeld op. Inwoners stellen dat het belang van gemeenschapshuizen door beleidsmakers structureel wordt onderschat. Meerdere respondenten wijzen erop dat verenigingen door het huidige beleid al onder druk staan, en dat verdere commercialisering die situatie zou verergeren. Het dorpshuis wordt door velen gezien als een publieke voorziening, niet als een commerciële activiteit.

In maart 2026 vinden de gemeenteraadsverkiezingen plaats in onze gemeente Heeze-Leende. Om alle inwoners goed te informeren, organiseert Stichting Vrienden van de Bieb Heeze-Leende, in samenwerking met bibliotheek Dommeldal en de gemeente Heeze-Leende, een interactief en informatief programma. Dit programma bestaat uit twee boeiende bijeenkomsten, een bijeenkomst voor de groepen 8 van alle Basisscholen en een enquête die alle inwoners de kans geeft hun mening te laten horen. In totaal vilden 742 mensen de enquete in.